Με το τουφέκι και τη λύρα

Η καταστροφή του 22 και η ανταλλαγή των πληθυσμών που την ακολούθησε, αποτελούν γεγονότα - τομές στη σύγχρονη Ελληνική ιστορία.Δεν είναι μόνο η στρατιωτική ήττα, ούτε το πολλαπλάσιας σημασίας γεγονός του ξεριζωμού της Ελληνικής παρουσίας στη Μικρά Ασία. Είναι η αλλαγή στην εξωτερική πολιτική, αλλά και στη συμπεριφορά του - μικρού πλην εντίμου πλέον - ελληνικού κράτους. Η ανταλλαγή των πληθυσμών αποφασίστηκε τον Ιανουάριο του 1923. Σε μία σύμβαση μιας σελίδας, όπου συμβαλλόμενοι είναι οι δύο εμπόλεμοι του 22, χώρεσε η διακοπή μιας ιστορίας αιώνων. Οι Ρωμιοί της Μικράς Ασίας, κυρίως αυτοί της ενδοχώρας, της Καππαδοκίας και του Πόντου, ξεριζώθηκαν από τη γη τους για να ξεκινήσουν μια καινούργια ζωή στην Παλιά Ελλάδα, πένητες και ανέστιοι. Διαβάστε κι άλλο »

Το να ασχολείσαι με την παράδοσή σου έχει από μόνο του μιαν αντίφαση: Με την παράδοσή σου δεν ασχολείσαι. Τη ζείς από μέσα, τη βιώνεις, υπάρχει σε κάθε ενέργειά σου. Ασχολείσαι μόνο με την παράδοση των άλλων, σαν παρατηρητής ή ενδιαφερόμενος.  Αυτά βέβαια καταρχήν. Γιατί εν τω μεταξύ έχουν συμβεί πολλά. Δυο παράγοντες έχουν συμβάλει στην υποχώρηση έως εξαφάνιση της παράδοσης των ελληνικών πληθυσμών κατά τον 20^ο αιώνα. Η μικρασιατική καταστροφή και η αστυφιλία.  Η πρώτη μπόρεσε μέσα σε τρεις γενιές, και με τη συνδρομή του ελλαδικού κράτους και της πολιτικής της λήθης και του στιγματισμού των προσφύγων, να μεταβάλει τους μικρασιάτες σε παλαιοελλαδίτες. Μικρές εστίες σε προσφυγικά χωριά διατηρούν ακόμα στοιχεία της παλιάς πατρίδας. Φωτεινή εξαίρεση μέσα στους μικρασιάτες, οι ποντιακοί πληθυσμοί, που κρατούν από πείσμα την ταυτότητά τους και διεκδικούν πολύ περισσότερα σε μαζικό επίπεδο. Η κατάρρευση της υπαίθρου μετά τον πόλεμο και η αθρόα συσσώρευση των αγροτικών πληθυσμών στις πόλεις επιτέλεσε το ίδιο έργο ως προς τους πληθυσμούς της παλαιάς Ελλάδας. Μέσα σε δυο γενιές, μεγάλο ποσοστό των πληθυσμών που έλκουν την καταγωγή τους από την επαρχία μεταβλήθηκε σε Αθηναίους. Και λέμε Αθηναίους, παρ’ όλο που η προσφυγιά και η εσωτερική μετανάστευση κατευθύνθηκαν και αλλού, γιατί στην Αθήνα υπήρξε μια υπερσυσσώρευση αφενός, αφετέρου η εγκατάσταση σε άλλες μεγάλες πόλεις δεν έχει τα καταστροφικά από πλευράς ταυτότητας χαρακτηριστικά της Αθήνας. Διαβάστε κι άλλο »