Με το τουφέκι και τη λύρα

« …ΚΑΙ ΝΑ ΒΑΦΤΙΖΟΥΝ ΚΑΙ ΠΑΙΔΙΑ»

Άγιε Παντελεήμονα και Αη Αστράτηγε μου
αϊδάρετε με το φτωχό να χτίσω μοναστήρι
να λουτρουγούνται οι χρισθιανοί και να μεταλαβαίνουν
και να βαφτίζουν και παιδιά

 

Το ριζίτικο τραγούδι αυτό θυμίζει ότι τον καιρό της κατοχής της Κρήτης, η πίστη ήταν σημάδι αντίστασης και εκδήλωση ότι συνεχίζει η νέα γενιά των υποδούλων να κρατά τη συνείδηση και την ταυτότητά της.
Οι δυο συνεχόμενες κατοχές της Κρήτης, ενετική και τουρκική, έβαλαν σε σκληρή δοκιμασία και την ορθοδοξία στο νησί.
Οι ενετοί δεν επέτρεπαν καν το διορισμό επίσκοπων και ήθελαν να επιβάλουν τον εκκαθολικισμό του λαού. Οι Τουρκική τυρανία οδηγούσε πολλούς στον εξισλαμισμό, είτε βίαιο (παιδομάζωμα, γενίτσαροι) είτε εκούσιο.

Σ΄ αυτά τα δύσκολα χρόνια, το να βαφτιστεί ένα κοπελλάκι με τους τύπους της ορθόδοξης λατρείας, έδινε ένα μήνυμα στον κατακτητή: Είμαστε εδώ και συνεχίζουμε να υπάρχουμε. Υπάρχουμε όχι σαν άτομα, αλλά σαν ομάδα, σα λαός, σα γένος. Κι εσείς που μας καταδυναστεύετε, θα μας έχετε απέναντί σας.

Γιαυτό και στο βάφτισμα, μια ευχή ήταν «να μεγαλώσει το παιδί με τ΄ όνομά του». Γιατί όταν άλλαζαν πίστη, υιοθετούσαν και όνομα της καινούργιας, Μεχμέτ, Αισέ κλπ. Κι όταν αυτό συνέβαινε, το έθνος μάτωνε, ακρωτηριαζόταν. Έφευγε ένας, χανόταν για τους Ρωμιούς. Συνέχιζε την ύπαρξη του σαν άτομο, και μεγάλωνε την εχθρική ομάδα, των κατακτητών.


Αλλά οι υπόλοιποι συνεχίζανε. Κι αυτής της συνέχειας κατάληξη είμαστε εμείς σήμερα. Υπάρχομε στο χώρο αυτό γιατί εκείνοι άντεξαν, αντιστάθηκαν και τελικά νίκησαν. Έδειξαν ότι δεν τους πειράζουν οι θυσίες αρκεί να νικήσουν. Κι αυτό έγινε. Όπως έγινε και στο Βιετνάμ, όπως έγινε και το καλοκαίρι του 2006 στο Λίβανο και σήμερα στη Γάζα.
Κι εμείς σήμερα, έχομε μπροστά μας πολλές προκλήσεις να αντισταθούμε. Μια από αυτές, μας ζητά να συνεχίσομε την ύπαρξή μας ως άτομα μόνο: Δε χρειάζεται να έχομε ταυτότητα, ούτε απόψεις. Αρκεί να καταναλώνομε μόνο, να επιβιώνομε περισσότερο παρά να ζούμε, να ακολουθούμε τα πρότυπα της μόδας και της τεχνολογίας που άλλοι μας επιβάλλουν κι όχι να δημιουργούμε εμείς. Κι όταν καταντήσομε έτσι, τότε δε θα έχομε πρόβλημα να δώσουμε και νησιά, Αιγαίο, Θράκη. Θα είμαστε άτομα που έχουν χάσει τη συναίσθηση ότι ανήκουν κάπου. Μόνο στον εαυτό μας θα νομίζομε ότι ανήκουμε. Στην πραγματικότητα όμως, θα ορίζουν άλλοι, κι όχι εμείς, τη μοίρα μας.

 

 

Advertisements

Μαρτίου 20, 2008 - Posted by | Κείμενα για την Κρήτη, Πολιτική και πολιτισμός, ΣΦΑΚΙΑ | , , , , , ,

6 Σχόλια »

  1. φιλε κανεις λαθος οτι η κρητη ηταν υπο κατοχη απο τους ενετους (και οχι βενετους σε αυτην την περιπτωση), δες μεσαιωνικη ποιηση, μουσικη παραδοση, ζωγραφους της αναγεννησης και σκεψου. καταπιεση υπηρχε απο μια μικρη κλικα στην πολη της βενετιας , που ετρεχε εκεινη την ολιγαρχικη δημοκρατια, αλλα ετσι ηταν σε ολο τον κοσμο τοτε, ετσι και πολυ χειροτερα, και η καταπιεση επιανε τους παντες ανεξαρτητως καταγωγης δες ποιοι και ποιοι εκαναν την αποστασια του αγιου τιτου το 1360. καθε κρητικος εχει η πρεπει αν εχει τουλαχιστον μια συμπαθια για τη γαληνοτατη, για πολλους λογους, δεν μπορω αλλο το γκιαουρικο κλαμα σας, το επιθετο μου ειναι ενετικο οπως και πολλων συμπατριωτων μου κρητικων, ειμαι περηφανος για αυτο. αγαπω την γαληνοτατη γιατι κρατησε την πολη μου τον χανδακα ως το 1669 και γλιτωσε τη ρατσα μου απο της μετακινησεις των πληθυσμων που εκαναν οι οθωμανοι μεχρι το 1630, και γιατι πουλησε το τομαρι της πολυ ακριβα στους οθωμανους με 21 χρονια πολιορκια, και οχι σε 1 μινα σαν την σαπια κωνσταντινουπολη, και ειναι παρα πολλα… αλλα βασικα γιατι ειναι τα επιθετα μας φιλε, και οι μανες μας. ποσο μπορει να εχουν κατουρησει στο μυαλο σας?

    Σχόλιο από ti-na-to-kaneis | Οκτώβριος 6, 2012 | Απάντηση

    • Σε ευχαριστώ για την ευκαιρία που μου δίνεις να πούμε δυο πράγματα για την περίοδο αυτή: Η Ενετοκρατία είναι μια από τις χειρότερες περιόδους για την Κρήτη. Συνέπεσε με την άλωση της Πόλης από τους Φράγκους, και αποτελεί συνέπεια της μοιρασιάς ανάμεσα στους Λατίνους των εδαφών της Βυζαντινής Αυτοκρατορίας. Ο κρητικός λαός έχασε το σύνδεσμο του με τους υπόλοιπους Έλληνες, αλλά δεν παραδόθηκε. Είκοσι επτά ξεσηκωμοί είναι ο απολογισμός της αντίστασης των Κρητικών σ’ αυτούς που θέλησαν να τους υποδουλώσουν και να τους στερήσουν τη θρησκεία. Επαναστάσεις που άλλοτε έκαναν μόνοι τους, άλλοτε σε συνεννόηση και με την υποστήριξη των ελεύθερων Ελληνικών κρατών της Εποχής, όπως η αυτοκρατορία της Νίκαιας και -μετά την απελευθέρωση της Πόλης και την ανασύσταση τους- το Βυζάντιο.
      Οι Ενετοί χτύπησαν πρώτα απ’ όλα την ορθόδοξη πίστη. Κι αυτό γιατί αυτή ήταν το συνεκτικό στοιχείο των Κρητικών και τους έδινε την αίσθηση της διαφορετικότητας τους από τους δυνάστες, της ένταξης τους στη Βυζαντινή πραγματικότητα. Έδιωξαν λοιπόν τους ηγέτες του κλήρου, ενώ προώθησαν πάρα πολύ την καθολική εκκλησία. Επιπλέον, στην κεφαλή της ορθόδοξης εκκλησίας διόριζαν αυτοί Πρωτοπαπάδες της εμπιστοσύνης τους ώστε να χαλιναγωγούν τον πληθυσμό. Η προσπάθεια αυτή δεν πέτυχε. Κι αυτό οφείλεται στη προσήλωση του λαού στην πίστη του, την οποία ενίσχυσαν οι Μονές, που στάθηκαν στυλοβάτες του ορθόδοξου λόγου και αντιμετώπισαν και θεωρητικά τη δυτική προπαγάνδα.
      Οι Κρητικοί, της υπαίθρου κυρίως, δεν ήταν στις περισσότερες περιπτώσεις τίποτα παραπάνω από απλοί δουλοπάροικοι, σκλάβοι των φεουδαρχών που κατείχαν τη γη, τους συμπεριφέρονταν δε σαν πράγματα, τους αγόραζαν, τους πουλούσαν ή τους δάνειζαν. Αλλά κι η μοίρα των υπολοίπων δεν ήταν καλύτερη. Θύματα σκληρής εκμετάλλευσης κι αυθαιρεσίας, δεν είχαν ζωή.
      Οι αγγαρείες ήταν το μεγαλύτερο μαρτύριο για τους Κρητικούς. Υποχρεούνταν να προσφέρουν τις υπηρεσίες τους δίχως αντάλλαγμα για τους σκοπούς της Ενετικής διοίκησης, με χειρότερη περίπτωση αυτή της υποχρεωτικής θητείας στις γαλέρες ως κωπηλάτες. Αλυσοδεμένοι στα Ενετικά πλοία, κάτω από απερίγραπτες συνθήκες κωπηλατούσαν με κάθε καιρό, και πολλοί ήταν αυτοί που δε γύριζαν ποτέ πίσω. Ήταν τόσος ο φόβος της αγγαρείας αυτής, που πολλοί χωρικοί πλήρωναν δυσβάσταχτα ποσά σε αντικαταστάτες, τους αντισκάρους, για να πάνε αυτοί στη θέση τους. Δεν είναι λοιπόν, να απορεί κανείς, γιατί οι Τούρκοι όταν ήρθαν, αντιμετωπίστηκαν από ένα μέρος του πληθυσμού ως απελευθερωτές. Άλλωστε, την τραγική κατάσταση των Κρητικών την εκμεταλλεύτηκαν προπαγανδιστικά οι Οθωμανοί, υποσχόμενοι λύτρωση στους ντόπιους από την τυραννία των Ενετών. Έτσι εξηγείται και η γρήγορη προέλαση τους στην ύπαιθρο.
      Η Ενετοκρατία δεν μπόρεσε να κάμψει το φρόνημα του λαού μας. Αντίθετα, οι Έλληνες ήταν αυτοί που αφομοίωσαν τους Ενετούς με αποτέλεσμα σήμερα στην Κρήτη να υπάρχουν ονόματα που δείχνουν Ενετική καταγωγή, τίποτα άλλο όμως. Κι είναι χαρακτηριστικό ότι, ενώ στις Κυκλάδες οι, Έλληνες πια, απόγονοι των Λατίνων είναι καθολικοί, στην Κρήτη οι Ενετοί προσχώρησαν στην Ορθοδοξία. Ο λαός δηλαδή, αφού οι περισσότεροι φεουδάρχες έσπευσαν να εξισλαμιστούν για να διατηρήσουν τα προνόμιά τους.
      Αναφέρεσαι στο Ενετικό σου επίθετο. Αυτό δείχνει ότι κάποια στιγμή, οι πρόγονοί σου που ήρθαν σαν κατακτητές εδώ, αφομοιώθηκαν και προσχώρησαν στο λαό μας, μαζί προφανώς δημιούργησαν τη δημοκρατία του Αγίου Τίτου με την Ορθοδοξία ως σημαία σε ρήξη με τη Βενετία που τελικά κατέλυσε την επανάσταση. Τέτοιες αφομοιώσεις γίνονται σε όλο τον Ελληνικό κόσμο, σε όλα τα ελληνικά εδάφη. Δεν είναι όμως πια Ενετοί, είναι Έλληνες, η συνείδησή τους έχει από αιώνες μεταστραφεί.
      Αντιλαμβάνομαι ότι σε περιόδους κρίσης της πατρίδας μας, αυξάνονται οι φυγόκεντρες τάσεις, προπαθεί ο κόσμος να πιαστεί από κάπου. Αν θες τη γνώμη μου, εμείς πρέπει να πιαστούμε από αυτό που οι κυβερνήσεις, η κυρίαρχη ιδεολογία και τα ΜΜΕ χτυπούν συνεχώς τα τελευταία τριάντα και πλέον χρόνια: την ελληνικότητά μας και τις αξίες που ο λαός μας έχει σφυρηλατήσει με την αντίστασή του προς ανατολή και δύση σε όλη τη νεώτερη ιστορία του: Ελευθερία, εργατικότητα, κοινοτισμό, αλληλεγγύη, σεμνότητα, ανθρωπιά.

      Σχόλιο από Fourokatos | Οκτώβριος 9, 2012 | Απάντηση

  2. Δεν εχω αναγκη να πιαστω απο πουθενα, ουτε απεκτησα ανθελληνικη σανιδωση εχθες. η ιστορια που γνωριζεις και μετεφερες και στο παραπανω μηνυμα ειναι μια μπουρδα για εσωτερικη καταναλωση.

    οι προγονοι μου δεν ηρθαν σαν κατακτητες η κρητη. η κρητη παραχωρηθηκε απο τον τοτε αυτοκρατορα του βυζαντιου ισαακιο αγγελο με χρυσοβουλο, στον βονιφατη του μονφερα σαν ανταλλαγμα γιατι οι iv σταυροφοροι των αποκατεστησαν στον θρονο. και απο τον βονιφατη στους ενετους με ανταλλαγη. αν σου αρεσει η ιστορια και δεν σου αρεσει να τρως προπαγανδα, ψαξε να βρεις γιατι εδωσε την κρητη και οχι κατι αλλο? αυτο θα καταστρεψει ολες σου τις θεωριες

    οι 27 επαναστασεις που αναφερεις εγιναν απο φεουδαρχες για παραχωρηση προνομιων, καθως ειχαν παραδειγματιστει απο τους καλλεργηδες που εγιναν μελη της κλικας της βενετιας με αυτον τον τροπο.

    ουδεποτε οι κρητικοι συνεργαστηκαν με το βασιλειο της νικαιας οπως λες , καθως ο μεγαλυτερος εχθρος των κρητων εκεινης της εποχης ηταν οι βυζαντινοι οι οποιοι το 961 μχ με τον αρμενιο στρατιωτικο νικηφορο φωκα και σλαβοβουλγαρικο στρατο αιματοκυλισαν το νησι.

    οι ενετοι θα εκαναν πολυ καλα αν χτυπουσαν την ορθοδοξη πιστη πραγματικα αλλα δεν το εκαναν δυστυχως, αν και το βατικανο πιεζε αυτοι δεν τα εφαρμοζαν ολα, παρολο που λιγα χρονια πριν την τεταρτη σταυροφορια η τοτε ορθοδοξη αιρεση εχει σκοτωσει στην κωνσταντινουπολη γυναικοπαιδα, εις το ονομα τους χρισου και της ορθης πιστης, (σφαγη των λατινων 1182)

    δεν εχω υπομονη να διαβασω ολο το κειμενο που εγραψες τα εχω ξαναδιαβασει καπου αλλου, απο εκει που τα μετεφερες, σου λεω μονο να σκεπτεσαι αυτα που διαβαζεις, και να λαμβανεις υποψη σου της σκοπιμοτητες που εχει ο καθε ενας που γραφει ιστορια. καθως η μιση αληθεια ειναι χειροτερη απο το ψεμα, και ενα ψεμα αναμεσα σε 2 αληθειες τρωγεται χωρις να το καταλαβεις.

    η σανιδωση μας που λες εχει μεταστραφει απο τον καιρο της αποστασιας, σιγουρα δεν ειμαστε ενετοι, ειμαστε Κρητικοι, απολυτως τιποτα αλλο

    Σχόλιο από ti-na-to-kaneis | Οκτώβριος 9, 2012 | Απάντηση

    • Αφού δεν έχεις την υπομονή να διαβάσεις το κείμενο δεν πειράζει, πράγματι είναι από παλιότερο δικό μου κείμενο. Εγώ το δικό σου το διάβασα πάντως. Οι Ενετοί σαφώς και ήρθαν ως κατακτητές στην Κρήτη, ενώ το γεγονός της αναζήτησης βοήθειας από την αυτοκρατορία της Νίκαιας είναι ακριβώς γιατί οι Κρητικοί και πνεύμα αντίστασης είχαν από την πρώτη μέρα και ένιωθαν ότι στο Βυζάντιο ανήκουν. Όσο για το Νικηφόρο Φωκα και τα ανιστόρητα που γράφεις, η Βυζαντινή αυτοκρατορία ήταν πολυεθνικό κράτος υπό ελληνική πολιτιστική ηγεμονία και το 961 ελευθέρωσαν την Κρήτη από τους Σαρακηνούς. Αυτοί είχαν λοιπόν για μεγαλύτερο εχθρό το Βυζάντιο κι όχι οι Κρητικοί. Μήπως εκτός από τους Ενετούς ταυτίζεσαι και με τους Σαρακηνούς; Όσο για την καταπίεση της Ορθοδοξίας, δεν πέρασε γιατί οι Κρητικοί αντιστάθηκαν με πείσμα κι όχι γιατί δεν ήταν αρκετή η καταπίεση, πόση να ήταν παραπάνω; Μην ξεχνάς ότι τους θέλανε για δούλους, οπότε δε συνέφερε να τους εξολοθρεύσουν. Σε κάθε περίπτωση, οι πρόγονοί σου όταν εξελληνίστηκαν, αυτό έγινε μέσω της μεταστροφής τους στην Ορθοδοξία, για το οποίο αντιλαμβάνομαι ότι μετανιώνεις, απλά δέξου το σαν ιστορικό γεγονός. Η αποστασία που λες δεν ξέρω ποια είναι, ενδιαφέρον είναι όμως το κλείσιμό σου, «Κρητικοί, απολύτως τίποτα άλλο». Ο Κρητικός είναι πάντα Έλληνας, κι η ιστορία μας, οι σημαίες των χαίνηδών μας, μιλούν για τους τιτάνιους αγώνες μας για την Ένωση με την Ελλάδα. Για να μη σε κουράζω με παραθέσεις κειμένων, μπορείς στο ιστολόγιο αυτό να διαβάσεις για το ανιστόρητο αίτημα αυτονομίας στην Κρήτη, θα βρεις απαντήσεις στο αν είμαστε μόνο Κρητικοί. Το βάρος κι η ευθύνη της Ιστορίας είναι πολύ μεγάλα κι εμείς οφείλομε να φανούμε αντάξιοί τους.

      Σχόλιο από Fourokatos | Οκτώβριος 10, 2012 | Απάντηση

  3. οπως σου ειπα η ιστορια που γνωριζεις ειναι ψεματα και μισες αληθειες ετσι ωστε να εξυπηρετει την εθνικη συνοχη ενος κρατους αποτελουμενο απο ολες τις φυλες των βαλκανιων και της μακρας ασιας, κατω απο το ονομα μιας φυλης (των ελληνων) που εχει εκλειψει απο τα βαλκανια εδω και κατι χιλιαδες χρονια, βασικα χαρης τον ζηλο των βυζαντινων. ομως η κρητη δεν ειναι βαλκανια.

    δεν μετανιωνω για τιποτα γιατι δεν διαλεξα την ορθοδοξη εκκλησια. επισης δεν γνωριζω ποια ειναι αι πραγματικα η διαφωνια στα δογματα καθολικων και ορθοδοξων και ουτε θελω να μαθω γιατι γνωριζω τα φτηνα κινητρα που προκαλεσαν την ρηξη της ρωμαϊκης αυτοκρατοριας, το μονο που εχω να πω ειναι οτι:

    εφοσον ο τωρινος πατριαρχης βαρθολομαιος αποκαλει την τουρκια πατριδα του, τους επαναστατες του 21 ξεβρακωτους, και οι σημερινοι κρητικοι ορθοδοξοι παπαδες, ειναι τουρκοι υπηκοοι… εγω ειναι λατινος.

    Σχόλιο από ti-na-to-kaneis | Οκτώβριος 10, 2012 | Απάντηση

    • Δεν αντιλαμβάνεσαι την έννοια της συνέχειας παρά μόνο με όρους αιματολογικής καθαρότητας, πράγμα που δεν ισχύει πουθενά, μόνο σε κάποιες ακροδεξιές προσεγγίσεις άσχετες με την πραγματικότητα. Η συνέχεια του Ελληνισμού είναι δεδομένη και τεκμηριωμένη. Σου προτείνω το βιβλίο του Καραμπελιά «1204», εκεί θα βρεις ενδιαφέροντα στοιχεία για το θέμα που κουβεδιάζομε. Μου κάνει εντύπωση που αυτοκαθορίζεσαι ως Λατίνος (ήδη κάνεις ένα βήμα πέρα από το «μόνο Κρητικός» της προηγούμενης ανάρτησής σου) ενώ αγνοείς τη διαφωνία στα δόγματα. Την ορθοδοξία δεν την προτείνω πάντως με βάση θρησκευτικούς όρους, αλλά γιατί στη θρησκεία κάθε λαού, καταγράφεται η κοσμοθεωρία του και η προσέγγιση των οντολογικών προβληματισμών. Κι ο λαός μας τα κατέγραψε μμέσα από την Ορθοδοξία.

      Σχόλιο από Fourokatos | Οκτώβριος 11, 2012 | Απάντηση


Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

Αρέσει σε %d bloggers: